Het woord is zeldzaam. Het komt uit het Grieks en betekent op dezelfde frequentie zijn. En toch heeft het niets esoterisch: ieder heeft het al beleefd. Dat moment, in een gesprek, waarop men elkaar eindelijk werkelijk begrijpt. Dat, in een team, waarop ieder weet waarheen, zonder te hoeven stemmen. De syntonie is de toestand waarin de verschillende stemmen van een situatie ophouden in tegengestelde richtingen te trekken en in een gedeeld begrip treden. Niet dat iedereen hetzelfde denkt: ieder ziet de situatie in haar geheel, en uit dat gedeelde zicht wordt een richting helder.
Geen consensus, geen compromis, geen unanimiteit
De syntonie wordt gemakkelijk verward met dingen die er aan de oppervlakte op lijken. De consensus zoekt de overeenkomst, vaak ten koste van wat stoort; de syntonie zoekt de juiste beslissing, ook als ze stoort. De unanimiteit kan een onzichtbare druk verbergen, waarin men ja zegt zonder het te menen; in de syntonie heeft wat weerstand biedt zijn plaats, want een weerstand wijst vaak op iets wat de groep nog niet heeft begrepen. Het compromis verdeelt de opofferingen en bevredigt niemand; de syntonie zoekt veeleer wat, op een breder niveau, de standpunten verenigbaar maakt. En het is geen methode: er bestaat geen protocol in zes stappen, enkel een hoedanigheid van luisteren.
Beslissen zonder op te leggen
Wanneer een beslissing uit de syntonie geboren wordt, hoeft niemand haar op te leggen: wie haar moet uitvoeren, heeft haar begrepen en erkend. Ze is trager dan een stemming, maar veel steviger, want een bij meerderheid genomen beslissing moet daarna aanvaard, verdedigd, soms gecorrigeerd worden door wie het er niet mee eens was. Twee zinnen vatten alles samen: daar waar men nog moet opleggen, is de syntonie er niet; daar waar ze er is, hoeft men niet meer op te leggen.
Een oriëntatie, geen toestand
De syntonie is geen toestand die men eens en voor altijd bereikt, noch een recept dat elke beslissing volmaakt zou maken. Ze is een oriëntatie. En het is geen utopie: dat moment waarop de oplossing verscheen omdat allen, plots, ophielden gelijk te willen hebben, hebt u ongetwijfeld al beleefd. Er is niets zeldzaams aan. Het vraagt enkel gecultiveerd te worden, en geplaatst in het hart van de manier waarop wij samen beslissen. Hoe de Sageocratie er de regel in plaats van de uitzondering van maakt, zal het boek, dat nog moet verschijnen, tonen; dit artikel geeft enkel het beginsel.